Trudno jest obliczyć koszt wychowania jałówki od urodzenia do pierwszego wycielenia. W rzeczywistości nie wystawia się czeku na każdy wydatek związany z jałówką.
Najłatwiej oszacować koszty operacyjne, takie jak pasza, robocizna, hodowla i opieka weterynaryjna. Proporcjonalnie do liczby hodowanych jałówek 20-procentowa redukcja ich liczby powinna odpowiadać 20-procentowej redukcji wydatków. Trudniej jest uwzględnić koszty związane z infrastrukturą, wynagrodzeniami i świadczeniami pracowniczymi, mediami oraz sprzętem, ale zazwyczaj są one uwzględniane w budżetach. Jeśli pomoc zapewnia księgowy, może on uwzględnić amortyzację, nieopłacaną pracę właściciela, podatek od nieruchomości, ubezpieczenie oraz odsetki, które można by uzyskać, inwestując środki gdzie indziej.
Większość hodowców nigdy nie oblicza rzeczywistej kwoty ze względu na ukryte koszty alternatywne. Koszt alternatywny decyzji to różnica w oczekiwanych zyskach między dwoma wariantami.
Trzy obszary, w których należy uwzględnić wpływ kosztów alternatywnych na rentowność całego stada, to:
- Przepełnienie w porównaniu z zalecaną obsadą
- Sprzedaż dodatkowych jałówek a sprzedaż krzyżówek bydła mięsnego z mlecznym
- Wysoki wskaźnik uboju selekcyjnego a stado generujące dodatni przepływ środków pieniężnych
Czy Twoje obiekty są zaprojektowane z myślą o liczbie posiadanych jałówek?
Skutki zbyt dużej obsady można łatwo zmierzyć u krów w okresie laktacji. Zatłoczone kojce oznaczają obniżoną wydajność produkcyjną, reprodukcyjną i zdrowotną. Nie da się łatwo zmierzyć, jak obniżony komfort i nieregularna dostępność paszy wpłyną na jałówki, ale można założyć, że przepełnione obiekty obniżają wydajność młodych zwierząt. Zmniejszenie liczby jałówek do poziomu odpowiedniego dla danego obiektu powinno zapewnić zdrowsze i szybciej rosnące jałówki.
Odpowiednia przestrzeń przy korytach zapewnia równomierne spożycie paszy w całej grupie. Mniejsza rywalizacja skutkuje mniejszą liczbą zwierząt słabo rosnących i ogólnie wyższymi wskaźnikami przyrostu masy ciała.
Skuteczność wykrywania rui i wydajność pracy spadają, gdy stosunek liczby jałówek do liczby headlocków jest nierealistyczny. Im więcej jałówek w kojcu, tym mniejsze prawdopodobieństwo, że wszystkie zostaną oznaczone kredą. Szybsze pokrycie jałówek powoduje, że jałówki szybciej przechodzą w stan laktacji i szybciej osiągają fazę generowania dochodu.
Przeludnienie może być szkodliwe dla zdrowia i prowadzić do wyższej zachorowalności. Jałówki słabo rozwijające się, usunięte ze stada przed wycieleniem, należy uwzględnić w budżecie jako stratę inwestycyjną. Jałówki, które dotrą do wycielenia, muszą pokryć koszty swojej hodowli, a także koszty tych, które padły lub zostały sprzedane ze stratą.
Nadwyżka jałówek powoduje również zatory, gdy duże grupy jałówek osiągają pierwszą laktację w krótkim okresie czasu. Stała, kontrolowana liczba jałówek pozwala uniknąć nadmiernego rozciągnięcia zasobów kojców porodowych, co może powodować przypadki chorób okresu przejściowego. Koszty związane z każdym przypadkiem mastitis, metritis lub ketozy sięgają setek dolarów w postaci kosztów leczenia i mleka nienadającego się do sprzedaży.
Jałówki to zwierzęta o najlepszym genotypie, a ich wychowanie wymaga znacznych nakładów. Nie marnuj inwestycji, które poczyniłeś w postaci czasu, pieniędzy i genetyki. Niekorzystne warunki hodowli młodych zwierząt ograniczą przyszłą ekspresję genetyczną i wydajność po wycieleniu.
Jaki jest Twój plan?
Stosowanie nasienia seksowanego oraz posiadanie solidnego programu reprodukcyjnego daje możliwość uzyskania dodatkowych cieląt. W zależności od planu można zdecydować się na wyhodowanie nadwyżkowych jałówek lub cieląt krzyżówek rasy mięsnej z mleczną.
Ceny jałówek remontowych są niestabilne. Niezależnie od wieku sprzedaży, przed ich zbyciem zainwestujesz sporo pieniędzy w nadwyżkowe jałówki. Rzadko zdarza się, aby w cyklu wzrostu jałówki można było znaleźć moment sprzedaży, w którym w pełni odzyskasz zainwestowane środki na ich wychowanie.
Wielu hodowców optymistycznie szacuje, że koszty wychowu jałówek wynoszą od 1 400 do 1 800 dolarów. Jednak po dokładnym przeanalizowaniu nakładów kwoty te często mieszczą się w przedziale od 2 000 do 2 600 dolarów. Jak to wpływa na sytuację przy sprzedaży nadwyżkowych jałówek? Koszt sprzedaży 10–20% jałówek zastępczych ze stratą nie ma sensu ekonomicznego. Nawet jeśli sprzedajesz swoje najgorsze jałówki, nie jest to ekonomicznie opłacalne.
Na przykład sprzedaż dwudziestu nadwyżkowych jałówek miesięcznie przy ostrożnym założeniu straty w wysokości 300 dolarów na sztukę oznacza miesięczną stratę w wysokości 6 000 dolarów. Zamiast tego można by było uzyskać dwadzieścia cieląt krzyżówek rasy mięsnej z mleczną dzięki tym „dodatkowym ciążom”.
Ceny na rynku cieląt krzyżówek rasy mięsnej z mleczną są zróżnicowane, ale przynajmniej cena rynkowa nie spowoduje straty w stosunku do poniesionych nakładów. Jeśli w Twoim regionie cena jednodniowych cieląt krzyżówek rasy mięsnej z mleczną wynosi 150 dolarów za sztukę, oznacza to miesięczny zysk w wysokości 3 000 dolarów.
Jeśli nie masz rynku na cielęta krzyżówki, zmniejszenie liczby jałówek może zwolnić miejsce w oborze i zasoby paszowe, co pozwoli na wychowanie krzyżówek do wagi 400 funtów. W większości regionów jest to silny rynek alternatywny.
Upewnij się, że jałówki w Twoim programie są genetycznie zdolne do zwrotu kosztów wychowu. Wybieraj jałówki remontowe wyłącznie z najbardziej dochodowych linii genetycznych. Bądź wybredny. Podniesiesz w ten sposób średnie wskaźniki genetyczne i przyszłą wydajność stada.
Która grupa laktacyjna generuje dodatni przepływ gotówki?
Ogólnie rzecz biorąc, dojrzałe krowy generują dodatni przepływ gotówki w porównaniu z młodymi krowami. Spłaciły już koszty wychowu, nie zużywają tak dużej ilości paszy na wzrost i charakteryzują się wyższym poziomem produkcji, co przekłada się na lepszy dochód w stosunku do kosztów paszy.
Chociaż genetyka krów w pierwszej laktacji powinna być lepsza niż genetyka krów dojrzałych, osiągnięcie pełnego potencjału genetycznego zajmuje im trochę czasu. Nie wnoszą one jeszcze wkładu jako najwydajniejsze osobniki w stadzie i potrzebują co najmniej jednej laktacji, aby wygenerować pełny zwrot z inwestycji (rysunek 1). W zależności od nakładów i średniej wydajności w pierwszej laktacji krowy osiągają próg rentowności kosztów wychowu w ciągu jednej do dwóch laktacji. Celem powinno być utrzymanie jak największej liczby zdrowych, wydajnych krów, które spłaciły już koszty swojego wychowu.
Przykład łącznych nakładów inwestycyjnych związanych z hodowlą jałówki remontowej od urodzenia do momentu osiągnięcia etapu przynoszenia dochodu.
Bezrefleksyjne tworzenie zbyt dużej liczby jałówek wpłynie na przepływy pieniężne, gdy krowy znajdujące się w fazie generowania dochodu opuszczą stado, zanim osiągną swój pełny potencjał produkcyjny. Stada z nadwyżką jałówek często charakteryzują się zawyżonymi wskaźnikami uboju dojrzałych krów, aby zrobić miejsce dla nowych jałówek. Wolne od zadłużenia dojrzałe krowy są zastępowane przez krowy ze stada, które przynoszą straty. Taka strategia uboju prowadzi do utraty dochodów.
Pewien poziom uboju selekcyjnego jest niezbędny do utrzymania wydajności. Każde stado ma swój unikalny, idealny wskaźnik uboju selekcyjnego, zależny od stanu zdrowia stada, infrastruktury i siły roboczej. Jednak uboj selekcyjny wykraczający poza ten idealny poziom może spowodować utratę szansy na uzyskanie najwyższego zwrotu z inwestycji.
Planowanie w odniesieniu do stada dojrzałych krów wymaga konkretnej strategii genetycznej. Konieczne może być przesunięcie priorytetów dotyczących cech genetycznych. W planie genetycznym należy w dużym stopniu uwzględnić zdrowie, płodność i długowieczność.
Czy Twoja decyzja o zarządzaniu w określony sposób nie kosztuje Cię pieniędzy w innych obszarach?
W naszych przedsiębiorstwach często jesteśmy zbyt pochłonięci codziennymi zadaniami. Popełniamy błąd, pracując w naszej firmie, a nie nad nią. Uniemożliwia nam to poświęcenie czasu na spojrzenie z dystansu i prawdziwą analizę alternatywnych strategii zarządzania. Przyjmij obiektywne podejście i dokładnie przeanalizuj koszty alternatywne w budżecie przeznaczonym na chów jałówek.
Audyt kosztów alternatywnych powinien rozpocząć się od analizy tego, gdzie wydatkowane są najrzadsze lub najdroższe zasoby. W przypadku większości gospodarstw mlecznych zasobami tymi są siła robocza i pasza.
Obszarem, w którym te dwa zasoby są intensywnie wykorzystywane bez natychmiastowego zwrotu, jest hodowla jałówek remontowych.
Zdjęcie: Mike Dixon.
Mandy Schmidt. Specjalistka ds. usług genetycznych w sektorze mleczarskim w Ameryce Północnej – ABS Global.
Pierwotnie opublikowano w magazynie „Progressive Dairy”.